LGS Fen Bilimleri (8. Sınıf)
LGS: 8. sınıf öğretim programı kazanımları (MEB) · LGS 2027 kapsamı: 8. sınıf kazanımlarının tamamı
Mevsimler ve İklim
F.8.1.1.1 Mevsimlerin oluşumuna yönelik tahminlerde bulunur.
Programın sınırlamaları / açıklamaları
- a. Dünya’nın dönme ekseni olduğuna değinilir.
- b. Dünya’nın dönme ekseni ile Güneş etrafındaki dolanma düzlemi arasındaki ilişkiye değinilir.
- c. Işığın birim yüzeye düşen enerji miktarının mevsimler üzerindeki etkisine değinilir.
F.8.1.2.1 İklim ve hava olayları arasındaki farkı açıklar.
F.8.1.2.2 İklim biliminin (klimatoloji) bir bilim dalı olduğunu ve bu alanda çalışan uzmanlara iklim bilimci (klimatolog) adı verildiğini söyler.
DNA ve Genetik Kod
F.8.2.1.1 Nükleotid, gen, DNA ve kromozom kavramlarını açıklayarak bu kavramlar arasında ilişki kurar.
Programın sınırlamaları / açıklamaları
- Bazların isimleri verilirken pürin ve pirimidin ayrımına girilmez.
F.8.2.1.2 DNA’nın yapısını model üzerinde gösterir.
Programın sınırlamaları / açıklamaları
- a. Hidrojen, glikozit, ester, fosfodiester bağlarına girilmez.
- b. DNA’daki hataların onarılıp onarılmadığı belirtilir.
- c. DNA’daki nükleotid hesaplamaları verilmez.
F.8.2.1.3 DNA’nın kendini nasıl eşlediğini ifade eder.
Programın sınırlamaları / açıklamaları
- a. Replikasyon ifadesi kullanılmaz.
- b. Eşlenme deneyleri anlatılmaz.
- c. Eşlenme ile ilgili hesaplama sorularına girilmez.
F.8.2.2.1 Kalıtım ile ilgili kavramları tanımlar.
Programın sınırlamaları / açıklamaları
- a. Gen, fenotip, genotip, saf döl ve melez döl kavramlarına değinilir.
- b. Baskın ve çekinik gen kavramlarına değinilir.
F.8.2.2.2 Tek karakter çaprazlamaları ile ilgili problemler çözerek sonuçlar hakkında yorum yapar.
Programın sınırlamaları / açıklamaları
- a. Çaprazlamalarda sadece bezelye karakterleri kullanılır.
- b. Diğer canlılarda da karakterlerin aktarımının benzer olduğu vurgulanır.
- c. İnsanda çocuğun cinsiyetinin babadan gelen eşey kromozomu ile belirlendiği vurgulanır.
F.8.2.2.3 Akraba evliliklerinin genetik sonuçlarını tartışır.
F.8.2.3.1 Örneklerden yola çıkarak mutasyonu açıklar.
F.8.2.3.2 Örneklerden yola çıkarak modifikasyonu açıklar.
F.8.2.3.3 Mutasyonla modifikasyon arasındaki farklar ile ilgili çıkarımda bulunur.
F.8.2.4.1 Canlıların yaşadıkları çevreye uyumlarını gözlem yaparak açıklar.
Programın sınırlamaları / açıklamaları
- Adaptasyonların kalıtsal olduğu vurgulanır.
F.8.2.5.1 Genetik mühendisliğini ve biyoteknolojiyi ilişkilendirir.
Programın sınırlamaları / açıklamaları
- Islah, aşılama, gen aktarımı, klonlama, gen tedavisi örnekleri üzerinde durulur.
F.8.2.5.2 Biyoteknolojik uygulamalar kapsamında oluşturulan ikilemlerle bu uygulamaların insanlık için yararlı ve zararlı yönlerini tartışır.
F.8.2.5.3 Gelecekteki genetik mühendisliği ve biyoteknoloji uygulamalarının neler olabileceği hakkında tahminde bulunur.
Basınç
F.8.3.1.1 Katı basıncını etkileyen değişkenleri deneyerek keşfeder.
Programın sınırlamaları / açıklamaları
- Basınç birimi olarak Pascal verilir. Matematiksel bağıntılara girilmez.
F.8.3.1.2 Sıvı basıncını etkileyen değişkenleri tahmin eder ve tahminlerini test eder.
Programın sınırlamaları / açıklamaları
- a. Gazların da sıvılara benzer şekilde basınç uyguladıkları belirtilir. Açık hava basıncı örneklendirilir.
- b. Matematiksel bağıntılara girilmez.
- c. Gaz basıncını etkileyen değişkenlere girilmez.
F.8.3.1.3 Katı, sıvı ve gazların basınç özelliklerinin günlük yaşam ve teknolojideki uygulamalarına örnekler verir.
Programın sınırlamaları / açıklamaları
- a. Sıvı basıncı ile ilgili Pascal prensibinin uygulamalarından örnekler verilir.
- b. Bilimsel bilgi türü olarak ilke ve prensiplere vurgu yapılır.
Madde ve Endüstri
F.8.4.1.1 Periyodik sistemde, grup ve periyotların nasıl oluşturulduğunu açıklar.
Programın sınırlamaları / açıklamaları
- Periyodik sisteme duyulan ihtiyaç ve periyodik sistemin oluşturulma süreci ayrıntıya girilmeden
F.8.4.1.2 Elementleri periyodik tablo üzerinde metal, yarımetal ve ametal olarak sınıflandırır.
Programın sınırlamaları / açıklamaları
- a. Elementlerin özelliklerine girilmez.
- b. Soygazların üzerinde durulur.
F.8.4.2.1 Fiziksel ve kimyasal değişim arasındaki farkları, çeşitli olayları gözlemleyerek açıklar.
F.8.4.3.1 Bileşiklerin kimyasal tepkime sonucunda oluştuğunu bilir.
Programın sınırlamaları / açıklamaları
- Kimyasal tepkime denklemlerine formüller kullanılarak girilmez.
F.8.4.4.1 Asit ve bazların genel özelliklerini ifade eder.
F.8.4.4.2 Asit ve bazlara günlük yaşamdan örnekler verir.
F.8.4.4.3 Günlük hayatta ulaşılabilecek malzemeleri asit-baz ayracı olarak kullanır.
F.8.4.4.4 Maddelerin asitlik ve bazlık durumlarına ilişkin pH değerlerini kullanarak çıkarımda bulunur.
Programın sınırlamaları / açıklamaları
- Konu ile ilgili deney yolu ile çıkarımlarda bulunmaları sağlanır.
F.8.4.4.5 Asit ve bazların çeşitli maddeler üzerindeki etkilerini gözlemler.
F.8.4.4.6 Asit ve bazların temizlik malzemesi olarak kullanılması esnasında oluşabilecek tehlikelerle ilgili gerekli tedbirleri alır.
F.8.4.4.7 Asit yağmurlarının önlenmesine yönelik çözüm önerileri sunar.
Programın sınırlamaları / açıklamaları
- Asit yağmurlarının oluşum sebepleri ve sonuçlarına değinilir.
F.8.4.5.1 Isınmanın maddenin cinsine, kütlesine ve/veya sıcaklık değişimine bağlı olduğunu deney yaparak keşfeder.
Programın sınırlamaları / açıklamaları
- b. Bağımlı, bağımsız ve kontrol edilen değişkenler örneklerle açıklanır.
F.8.4.5.2 Hâl değiştirmek için gerekli ısının maddenin cinsi ve kütlesiyle ilişkili olduğunu deney yaparak keşfeder.
Programın sınırlamaları / açıklamaları
- a. Saf maddelerin hâl değişimi sırasında sıcaklığının sabit kaldığına değinilir.
- b. Matematiksel hesaplamalara girilmez.
F.8.4.5.3 Maddelerin hâl değişimi ve ısınma grafiğini çizerek yorumlar.
F.8.4.5.4 Günlük yaşamda meydana gelen hâl değişimleri ile ısı alışverişini ilişkilendirir.
F.8.4.6.1 Geçmişten günümüze Türkiye’deki kimya endüstrisinin gelişimini araştırır.
Programın sınırlamaları / açıklamaları
- a. Ülkemizdeki kimya endüstrisinin gelişimine katkı sağlayan resmi / özel kurum ve sivil toplum kuruluşlarının yaptığı çalışmalara değinilir.
- b. İthal ve ihraç edilen kimyasal ürünlerden birkaç önemli örnek verilerek Türkiye kimya endüstrisinin
F.8.4.6.2 Kimya endüstrisinde meslek dallarını araştırır ve gelecekteki yeni meslek alanları hakkında öneriler sunar.
Basit Makineler
F.8.5.1.1 Basit makinelerin sağladığı avantajları örnekler üzerinden açıklar.
Programın sınırlamaları / açıklamaları
- a. Basit makinelerden, sabit makara, hareketli makara, palanga, kaldıraç, eğik düzlem ve çıkrık üzerinde durulur.
- b. Dişli çarklar, vida ve kasnakların da birer basit makine olduğu görsellerle belirtilir, ayrıntıya girilmez.
- c. Basit makinelerde işten kazanç olmadığı vurgulanır.
- ç. Matematiksel bağıntılara girilmez.
F.8.5.1.2 Basit makinelerden yararlanarak günlük yaşamda iş kolaylığı sağlayacak bir düzenek tasarlar.
Programın sınırlamaları / açıklamaları
- Öncelikle tasarımını çizimle ifade etmesi istenir. Şartlar uygunsa üç boyutlu modele dönüştürmesi
Enerji Dönüşümleri ve Çevre Bilimi
F.8.6.1.1 Besin zincirindeki üretici, tüketici, ayrıştırıcılara örnekler verir.
Programın sınırlamaları / açıklamaları
- a. Parazit besin zincirlerine değinilmez.
- b. Ekoloji piramitlerinde enerji aktarımı, vücut büyüklüğü, birey sayısı ve biyolojik birikim vurgulanır.
F.8.6.2.1 Bitkilerde besin üretiminde fotosentezin önemini fark eder.
Programın sınırlamaları / açıklamaları
- a. Fotosentezde karbondioksit ve su kullanıldığı, besin ve oksijen üretildiği vurgulanır. Kimyasal denklemine girilmez.
- b. Fotosentezin yapay ışıkta da meydana gelebileceği vurgulanır.
- c. Fotosentez yapan canlıların üretici olduğu ifade edilir.
F.8.6.2.2 Fotosentez hızını etkileyen faktörler ile ilgili çıkarımlarda bulunur.
Programın sınırlamaları / açıklamaları
- Işık rengi, karbondioksit miktarı, su miktarı, ışık şiddeti ve sıcaklık vurgulanır.
F.8.6.2.3 Canlılarda solunumun önemini belirtir.
Programın sınırlamaları / açıklamaları
- a. Solunumun kimyasal denklemine girilmez.
- b. Bitkilerin gece ve gündüz solunum yaptığına değinilir.
- c. Oksijenli ve oksijensiz solunum evrelerine girilmeden verilir fakat açığa çıkan enerji miktarları sayısal ç. ATP’nin yapısına girilmeden isminden bahsedilir.
F.8.6.3.1 Madde döngülerini şema üzerinde göstererek açıklar.
F.8.6.3.2 Madde döngülerinin yaşam açısından önemini sorgular.
F.8.6.3.3 Küresel iklim değişikliklerinin nedenlerini ve olası sonuçlarını tartışır.
Programın sınırlamaları / açıklamaları
- a. Sera etkisi açıklanır.
- b. Küresel iklim değişikliği bağlamında çevre sorunlarının Dünya'nın geleceğine ve insan yaşamına nasıl bir etkisi olabileceği sorgulanır.
- c. Çevre sorunlarının dünyanın geleceğine nasıl bir etkisinin olabileceğine yönelik öngörüleri sanatsal yollarla ifade etmeleri istenir.
- ç. Öğrencilerin ekolojik ayak izini hesaplaması (uzantısı edu, org ve mil gibi güvenli sitelerden yararlanılabilinir) sağlanır.
- d. Dünya ülkelerinin küresel iklim değişikliğini önlemek için aldıkları önlemlere (ör. Kyoto Protokolü)
F.8.6.4.1 Kaynakların kullanımında tasarruflu davranmaya özen gösterir.
F.8.6.4.2 Kaynakların tasarruflu kullanımına yönelik proje tasarlar.
F.8.6.4.3 Geri dönüşüm için katı atıkların ayrıştırılmasının önemini açıklar.
F.8.6.4.4 Geri dönüşümün ülke ekonomisine katkısına ilişkin araştırma verilerini kullanarak çözüm önerileri sunar.
F.8.6.4.5 Kaynakların tasarruflu kullanılmaması durumunda gelecekte karşılaşılabilecek problemleri belirterek çözüm önerileri sunar.
Elektrik Yükleri ve Elektrik Enerjisi
F.8.7.1.1 Elektriklenmeyi, bazı doğa olayları ve teknolojideki uygulama örnekleri ile açıklar.
F.8.7.1.2 Elektrik yüklerini sınıflandırarak aynı ve farklı cins elektrik yüklerinin birbirlerine etkisini açıklar.
F.8.7.1.3 Deneyler yaparak elektriklenme çeşitlerini fark eder.
F.8.7.2.1 Cisimleri, sahip oldukları elektrik yükleri bakımından sınıflandırır.
Programın sınırlamaları / açıklamaları
- Özellikle nötr cismin, yüksüz cisim anlamına gelmediği; nötr cisimlerde pozitif ve negatif yük miktarlarının eşit olduğu vurgusu yapılır. Elektroskopun yük ölçümünde kullanıldığı belirtilir, çalışma prensibine girilmez.
F.8.7.2.2 Topraklamayı açıklar.
Programın sınırlamaları / açıklamaları
- Topraklamanın günlük yaşam ve teknolojideki uygulamaları dikkate alınarak can ve mal güvenliği açısından önemine vurgu yapılır.
F.8.7.3.1 Elektrik enerjisinin ısı, ışık ve hareket enerjisine dönüştüğü uygulamalara örnekler verir.
Programın sınırlamaları / açıklamaları
- a. Güvenlik açısından elektrik sigortasının önemi üzerinde durulur.
- b. Robotların, elektrik enerjisinin, hareket enerjisine dönüşümü temel alınarak geliştirildiği vurgulanır.
F.8.7.3.2 Elektirik enerjisinin ısı, ışık veya hareket enerjisine dönüşümü temel alan bir model tasarlar.
Programın sınırlamaları / açıklamaları
- Öncelikle tasarımlarını çizimle ifade etmeleri istenir. Şartlar uygunsa üç boyutlu modele dönüştürmesi
F.8.7.3.3 Güç santrallerinde elektrik enerjisinin nasıl üretildiğini açıklar.
Programın sınırlamaları / açıklamaları
- Güç santrallerinden hidroelektrik, termik, rüzgâr, jeotermal ve nükleer santrallere değinilir.
F.8.7.3.4 Güç santrallerinin avantaj ve dezavantajları konusunda fikirler üretir.
Programın sınırlamaları / açıklamaları
- Güç santrallerinin yarar-zarar ve riskler yönünden değerlendirilmesine yönelik fikir üretmeleri ve bu fikirlerini savunmaları istenir.
F.8.7.3.5 Elektrik enerjisinin bilinçli ve tasarruflu kullanılmasının aile ve ülke ekonomisi bakımından önemini tartışır.
Programın sınırlamaları / açıklamaları
- a. Enerji verimliliği konusunda ülkemizdeki resmî kurumlar ve sivil toplum kuruluşları tarafından yapılan çalışmalar ve elektrik enerjisi kullanımı bakımından yapılması gerekenler belirtilir.
- b. Kaçak elektrik kullanımının ülke ekonomisine verdiği zarar vurgulanır.
F.8.7.3.6 Evlerde elektriği tasarruflu kullanmaya özen gösterir.
Programın sınırlamaları / açıklamaları
- Öğrencilerden elektrik faturasını azaltmaya yönelik uzun süreli çalışmalar yapmaları istenir, süreç izlenir.
Kaynaklar
- MEB TTKB — Öğretim Programı PID 325
sürüm meb_2018 · sha256 3a8aa21327083bf15c33b9c404f299ff784b11d26024522a8c24b61387c8c0c1 · alındı 2026-11-01 - MEB ÖDSGM — 2026 LGS Başvuru ve Uygulama Kılavuzu
sürüm lgs_2026 · sha256 74afac74120d84a4c079624d1979bb1bb5a4d6e192c34888f1665bd8b4991135 · alındı 2026-11-01